Boeren en burgers

Onalledaags

Koeien
Als burger help ik mee met het dresseren, het scheren, het wassen en het stileren van de vier potentiële kanshebbers van de familie. Het is een enerverende ervaring voor een burger die voor het eerst in aanraking komt met een onbekend stuk boerenleven.
Klaas grijpt naar de tondeuse en scheert haar buik bloot, zodat de opgezwollen melkklieren goed zichtbaar worden.
‘Een belangrijk aandachtspunt voor de jury. Ook de uiers moeten barstensvol zitten, en daarom melken we ze morgenochtend niet,’ zegt hij, en zet de tondeuse in op de rug. Een strakke ruglijn moet de koe haar sexappeal geven.
Daarna komt het meest spectaculaire deel van de schoonheidsbehandeling: het wassen van de koeien.
‘Hou jij haar met het touw goed vast.’ Een straal water sprietst uit de slang.
Ze geeft een flinke ruk aan het touw en met moeite houd ik haar in bedwang. Maar naarmate haar vacht natter aanvoelt, krijgt ze er schik in. Ze zwaait met haar staart en schudt haar lijf uit. Met borstel en zeep gaat Klaas in de weer. Van genot trappelt ze met haar poten en bij het afspuiten trilt ze als een juffershondje. Nooit zag ik zulke spierwitte vlekken. Alleen de staart is nog grauwwit, maar daar heeft Klaas een middeltje voor. De staart gaat in een plastic zak met water en Biotex, en zo bleken de vier koeienstaarten die middag in de wei.
Aan het begin van de avond gaan we met de dames oefenen. Met enige moeite grijpen we ze in het open veld bij hun lurven. Ondanks hun halsters zijn ze niet makkelijk voor ons karretje te spannen. Klaas’ koe maakt het ’t bontst. Met een forse ruk maakt ze zich uit ons gezelschap los en sleurt Klaas mee tot aan de rand van de sloot. Daar hervindt hij de macht over zijn stuur. Daarentegen is de koe van een van de zonen niet vooruit te branden. Ik betrap de zoon op onsportief gedrag. Met een spijker die hij in de palm van zijn hand verborgen heeft, prikt hij in haar billen waardoor ze van schrik enkele stappen doet. Maar mijn koetje loopt uit de kunst. Als een trouw hondje hobbelt ze achter me aan. Daar heb ik geen omkijken aan. Als burger presteer ik als beste. Zou ze tochtig zijn?
Als Klaas met zijn opstandige dame weer in het gelid meetraint, vraag ik hem of mijn dame haar periode heeft?
‘Hoezo?’
‘Ze is zo tam als een lammetje. Moet je kijken hoe mooi ze achter me aansjokt.’
‘Volgens de planning hoort ze niet tochtig te zijn, maar misschien zitten we ernaast. Ze is inderdaad echt een makkie. Je hebt mazzel.’
De volgende dag is het op het keuringsterrein een drukte van je welste. Aan de randen van het veld staan koeien op stro opgesteld. Schitterend uitgedost. De meeste uiers staan op springen; melk sijpelt er spontaan uit. Boeren zijn druk in de weer en leggen de laatste hand aan hun opgesmukte dames. Voor het verkrijgen van een extra accent smeren ze de geschoren ruglijnen boven de billen met nagellak in. Het getut met de beesten doet me denken aan een katten- of hondenshow.
Even later gaat de keuring van start. Wij moeten als eerste in de arena aantreden. Vanuit de stalles betreden we de groene mat in de volgorde die we de avond daarvoor hebben geoefend. De koe van Klaas loopt aardig in het gareel en ook de weerbarstige koe van zijn zoon loopt zonder aanmoediging van de spijker.
Na enkele rondjes langs de juryleden, komen twee van hen de koeien nader inspecteren. De uiers, billen, ruggen en poten verdienen extra aandacht. Een van hen strijkt met zijn hand langs de uier en knijpt in de speen. Melk spuit eruit. Een enkel hoofdknikje van een van de in zwart pak gestoken mannen is voldoende als teken dat we de arena onder luid geklap kunnen verlaten.
Mijn koetje valt die ochtend met haar neus in de boter: de eerste prijs. Fier steekt Klaas de prijsbeker in de lucht. Zelf voel ik trots in me opborrelen. Volgens de filosofie van Klaas bestaat de wereld simpelweg uit twee groepen: boeren en burgers. En beide partijen staan, volgens hem, lijnrecht tegenover elkaar. Dit heb ik als burger, en Amsterdammer uitstekend voor elkaar!

Verschenen in ‘Dwars door de Buurt’, 26 juni 2015, en Oost-online.